Bộ môn Thủy văn và Tài nguyên nước
CHỨC NĂNG NHIỆM VỤ
Bộ môn Thủy văn và Tài nguyên nước là đơn vị duy trì được chuỗi năng lực liền mạch từ nghiên cứu quá trình thủy văn đến quản lý tài nguyên nước ứng dụng, với đội ngũ kết hợp giữa chuyên gia dẫn dắt và lực lượng kế cận trẻ được đào tạo từ các trường đại học hàng đầu thế giới (Nhật Bản, Hà Lan, Mỹ…), đồng thời là một trong hai trụ cột (cùng Khí tượng và Biến đổi khí hậu) của năng lực liên ngành mạnh nhất Khoa về mô hình hóa – dự báo – cảnh báo thiên tai liên quan đến nước, trong đó khoa học dữ liệu và trí tuệ nhân tạo là hướng có tốc độ phát triển nhanh nhất trong những năm gần đây.
Bên cạnh nghiên cứu, Bộ môn đảm nhiệm đào tạo đầy đủ ba bậc: đại học (ngành Tài nguyên và Môi trường nước), thạc sĩ và tiến sĩ (ngành Thủy văn học) theo chương trình được xây dựng và cập nhật theo chuẩn AUN-QA. Ba hướng nghiên cứu chính của Bộ môn: dự báo và quản lý rủi ro thiên tai thủy văn; quản lý tổng hợp tài nguyên nước, thủy lực và chất lượng nước; biến đổi khí hậu, đô thị hóa và an ninh nguồn nước đều được giảng dạy trực tiếp trong chương trình đào tạo, đảm bảo sinh viên tiếp cận đúng những vấn đề Bộ môn đang nghiên cứu thay vì một chương trình tách rời khỏi thực tiễn nghiên cứu.
Địa chỉ: P202 - P203, Tòa T3, Trường ĐHKHTN-ĐHQGHN, 334 Nguyễn Trãi, Thanh Xuân, Hà Nội
Hướng nghiên cứu
- Streamflow prediction using Long Short-Term Memory networks: a case study at the Kratie Hydrological Station, Mekong River Basin.
- Reconstructing Long-Term Daily Streamflow Data at the Discontinuous Monitoring Station in the Ungauged Transboundary Basin Using Machine Learning
- Quantile mapping technique for enhancing satellite-derived precipitation data in hydrological modelling: a case study of the Lam River Basin, Vietnam
- Long Short-term Memory neural networks for streamflow prediction
- A review on baseflow separation methods
- Đánh giá chất lượng mưa vệ tinh CMORPH
- Flood hazard assessment using machine learning and hydrodynamic modeling: case study in the Vu Ga–Thu Bon basin in Vietnam
- Application of MNDWI index for flood damage area calculation in Lam river basin using google earth engine platform
- Applying a two-dimensional open-source hydrodynamic model to evaluate the riverbed change in the upstream of the Cuu Long River, An Giang province
- Nghiên cứu giám sát hoạt động của các hồ chứa trên lưu vực sông Đà ngoài lãnh thổ Việt Nam từ dữ liệu vệ tinh và địa hình trên nền tảng Google Earth Engine. Tạp chí Khí tượng Thủy văn.
- Applying the variable infiltration capacity (VIC) model to reconstructing streamflow data in the Da River basin at Muong Te hydrological station
- Multi-step-ahead prediction of water levels using machine learning: A comparative analysis in the Vietnamese Mekong Delta
- Integrated machine learning and remote sensing for groundwater potential mapping in the Mekong Delta in Vietnam
- A deep learning modeling framework with uncertainty quantification for inflow-outflow predictions for cascade reservoirs
- Data-Driven Dam Outflow Prediction Using Deep Learning with Simultaneous Selection of Input Predictors and Hyperparameters Using the Bayesian Optimization Algorithm
- Nghiên cứu ứng dụng học sâu để dự báo dòng chảy ngày đến trạm Đồng Trăng trên sông Cái – Nha Trang
- Integration of Machine Learning and hydrodynamic modeling to solve the extrapolation problem in flood depth estimation
- Geological hazard investigation combined with mathematical modeling in flood risk assessment: A case study of Hoang Long river, Ninh Binh province, Vietnam
- Examining the Predictability of Tropical Cyclogenesis over the East Sea of Vietnam through the Ensemble-Based Data Assimilation System
- Mô hình hóa quan hệ mực nước - lưu lượng tại các trạm thủy văn trên lưu vực sông Đà sử dụng phương pháp xấp xỉ đa thức Chebyshev dạng 1
- A comparative analysis of regression equations for rating curve development at a gauging station in Da river, Northern Vietnam
- Bottom‑up approach for flood‑risk management in developing countries: a case study in the Gianh River watershed of Vietnam
- A Optimizing the Long Short-Term Memory (LSTM) model by Bayesian method for salinity intrusion forecasting: a study at Dai Ngai station, Soc Trang province, Vietnam
- Soil salinity prediction using hybrid machine learning and remote sensing in Ben Tre province on Vietnam’s Mekong River Delta
- Modelling stage-discharge relationships for hydrological stations in the Da river basin using first-kind Chebyshev polynomial approximation
- A composite approach towards understanding the mechanisms and driving variables of river mouth variability: A case study of the Da Dien River mouth
- Assessing pollution characteristics and human health risk of exposure to PM2.5-bound trace metals in a suburban area in Hanoi, Vietnam.
- ỨNG DỤNG NỀN TẢNG GOOGLE EARTH ENGINE XÂY DỰNG BẢN ĐỒ PHÂN VÙNG HẠN HÁN CHO TỈNH BÌNH THUẬN
- Xây dựng mô hình MIKE 11 phục vụ công tác dự báo thủy văn và xâm nhập mặn tỉnh Bến Tre
- Xây dựng các mô hình hồi quy hỗ trợ véc tơ dự báo mực nước trạm Cao Lãnh, tỉnh Đồng Tháp
- Xây dựng mô hình máy học LSTM (Long Short-Term Memory) phục vụ công tác dự báo mặn tại trạm đo mặn Đại Ngãi
- Assessment of upbasin dam impacts on streamflow at Chiang Saen gauging station during the period 1960–2020 in the context of statistical studies
- Cropland abandonment and flood risks: Spatial analysis of a case in North Central Vietnam
- A novel hybrid approach to flood susceptibility assessment based on machine learning and land use change. Case study: a river watershed in Vietnam
- A novel combination of Deep Neural Network and Manta Ray Foraging Optimization for flood susceptibility mapping in Quang Ngai province, Vietnam
- Developing a multivariable lookup table function for estimating flood damages of rice crop in Vietnam using a secondary research approach.
- Salinity intrusion prediction using remote sensing and machine learning in data-limited regions: A case study in Vietnam's Mekong Delta
- Predicting Future Urban Flood Risk Using Land Change and Hydraulic Modeling in a River Watershed in the Central Province of Vietnam
- Impacts of urbanization and drought on rice surface change: Case study in Gianh River Estuary, Vietnam
- Evaluation of Grid-Based Rainfall Products and Water Balances over the Mekong River Basin.
- A comprehensive approach for water resource management.
- Ứng dụng mô hình MIKE 21/3 FM Couple để mô phòng chế độ thủy động lực vùng cửa sông Đà Nông
- Establishing flood damage functions for agricultural crops using estimated inundation depth and flood disaster statistics in data – scarce regions.
- Estimation of water depth using flood extent information and hydrodynamic simulation.
- Xây dựng bản đồ tổn thương tài nguyên nước lưu vực sông Thạch Hãn tỉnh Quảng Trị.
- Đánh giá hiện trạng chất lượng nước các hồ trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa.
- An Integraed System to Forecast Flood in Tra Khuc River Basin for 3-day Term
- Kết quả mô phỏng lũ bằng mô hình sóng động học một chiều lưu vực sông Vệ
Đề tài
- Dao động và biến đổi của dòng chảy tại một số lưu vực sông lớn ở Việt Nam dưới tác động của BĐKH
- Dự báo ô nhiễm không khí và nước ở Việt Nam với dữ liệu thực bằng phương pháp của học máy và bài toán ngược
- Nghiên cứu ảnh hưởng của biến đổi khí hậu đến biến động tài nguyên nước và vấn đề ngập lụt lưu vực các sông Nhuệ, sông Đáy trên địa bàn thành phố Hà Nội
- Nghiên cứu tích hợp nguồn dữ liệu quan trắc mặt đất và vệ tinh trong đánh giá tài nguyên nước trên lưu vực sông Lam
- Nghiên cứu xây dựng công nghệ dự báo nội mùa (10 đến 45 ngày) khả năng xuất hiện các đợt mưa lớn phục vụ phòng tránh thiên tai
- Nghiên cứu xây dựng mô hình đánh giá thiệt hại do lũ đối với cây trồng nông nghiệp – Thử nghiệm áp dụng cho xã Hưng Nhân, huyện Hưng Nguyên, tỉnh Nghệ An,
- Nghiên cứu xây dựng phương pháp, công nghệ dự báo dòng chảy mùa cạn, thời hạn 10 ngày, tháng, mùa đến biên giới Việt - Trung
- Nghiên cứu xây dựng phương pháp, công nghệ dự báo dòng chảy mùa cạn, thời hạn 10 ngày, tháng, mùa đến biên giới Việt- Trung
- Nghiên cứu xây dựng thử nghiệm hệ thống cảnh báo sớm nguy cơ sạt lở do hiện tượng thời tiết cực đoan trên nền tảng trí tuệ nhân tạo
- Nghiên cứu xây dựng mô hình đánh giá thiệt hại do lũ đối với cây trồng nông nghiệp - Thử nghiệm áp dụng cho xã Hưng Nhân, huyện Hưng Nguyên, tỉnh Nghệ An
- Xây dựng cơ sở phương pháp luận và công nghệ quản lý tài nguyên nước các lưu vực sông trong điều kiện thiếu/không có số liệu quan trắc về khí tượng thủy văn ứng dụng cho lưu vực sông Mê Kông. Đề tài Nghị định thư Việt - Nga
- Xây dựng mô hình toán học tích hợp và phần mềm đánh giá xâm nhập mặn vùng đồng bằng sông Cửu Long
| Tên sách | Năm xuất bản | Nhà xuất bản | Loại sách |
|---|---|---|---|
| Bản đồ ngập lụt và bản đồ đánh giá tổn thương do lũ | 2015 | Khoa học và Kỹ Thuật | Đã xuất bản |
| Bản đồ ngập lụt và bản đồ đánh giá mức độ dễ bị tổn thương do lũ trên các lưu vực sông: Lam, Bến Hải - Thạch Hãn và Thu Bồn | 2015 | Nhà xuất bản Khoa học và Kỹ thuật | Đã xuất bản |
| Đánh giá tính dễ bị tổn thương do biến đổi khí hậu | 2023 | Nhà xuất bản Khoa học Kỹ thuật | Đã xuất bản |
Lịch sử phát triển
Được thành lập vào năm 1984, đến nay, bộ môn Thủy văn và Tài nguyên nước, Khoa Khí tượng, Thủy văn và Hải dương học, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Hà Nội đã có 40 năm xây dựng và phát triển.
Bộ môn thủy văn thành lập vào năm 1984 tại Khoa Địa lý - Địa chất trường Đại học Tổng hợp Hà Nội với 4 sáng lập viên và cán bộ giảng dạy đầu tiên là: PTS. Nguyễn Văn Tuần, KS. Nguyễn Thị Nga (về trường từ năm 1979 ở Bộ môn Địa lý), KS. Nguyễn Thị Phương Loan và KS. Nguyễn Thanh Sơn (về trường từ năm 1983 ở Bộ môn Hải dương) và một cán bộ nghiên cứu: KS. Đặng Quý Phượng (về trường năm 1981 ở Bộ môn Địa mạo).
Bộ môn Thủy văn bắt đầu đào tạo đại học ngành thủy văn đầu tiên là khóa K30 (1985 – 1990) với 10 sinh viên. Những khóa đào tạo tiếp theo là K32 (1987 – 1992) với 4 sinh viên tốt nghiệp, K36 (1991 – 1995) với 10 sinh viên tốt nghiệp. Từ khóa K39 đến nay việc đào tạo đại học được tiến hành liên tục với số lượng sinh viên ngày càng tăng. Từ năm 2004, bắt đầu đào tạo sau đại học ở cả hai bậc Thạc sĩ và Tiến sĩ, giảng dạy khoá đầu tiên năm 2005. Từ 2019, Bộ môn mở thêm chương trình đào tạo cử nhân Tài nguyên và Môi trường nước, và tuyển sinh khoá đầu tiên K65 với 10 sinh viên, đến nay số lượng tuyển sinh mỗi khoá tương đối đều đặn với 10-15 sinh viên. Trong 5 năm gần đây, trung bình hàng năm tuyển sinh 10 học viên cao học và 2 nghiên cứu sinh.
Nhiều sinh viên của Bộ môn Thuỷ văn và Tài nguyên nước hiện nay đang công tác tại các tổ chức lớn như Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Hoa Kỳ (NASA), Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp của Liên hợp quốc (FAO), Cơ quan nghiên cứu và phát triển hàng không vũ trụ Nhật Bản (JAXA), Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA)...
Việc trao đổi Hợp tác quốc tế về nghiên cứu khoa học đã được tiến hành đều đặn với các chuyên gia Đức, Pháp, Hà Lan, Mỹ và Hy Lạp, Hàn Quốc, Nhật Bản, Trung Quốc, Philippin, Úc và một số nước khác trong khu vực. Những kết quả nghiên cứu của cán bộ và sinh viên trong bộ môn đã và đang đóng góp vào việc giải quyết các vấn đề cấp bách như môi trường, tài nguyên nước, và thiên tai.
Trưởng Bộ môn qua các thời kỳ:
PGS.TS. Nguyễn Ý Như (2024 - nay)
PGS.TS. Nguyễn Tiền Giang (2021- 2024)
PGS. TS. Trần Ngọc Anh (2009 - 2020);
PGS. TS. Nguyễn Hữu Khải (2004 - 2009);
ThS. GVC. Nguyễn Thị Nga (2000 - 2004);
PGS. TS. Nguyễn Văn Tuần (1984 - 2000)
Cán bộ đương nhiệm:
1. PGS.TS.Nguyễn Tiền Giang (1997) – Trưởng Khoa
2. TS. Nguyễn Ý Như (2011) – Trưởng Bộ môn
3. PGS.TS Trần Ngọc Anh (1997) - Giám đốc công ty TNHH KHTN
4. ThS. Nguyễn Đức Hạnh (2009)
5. TS. Nguyễn Quang Hưng (2012)
6. TS. Ngô Chí Tuấn (2023)
7. TS. Đặng Đình Khá (2024)
8. TS. Trịnh Minh Ngọc (2024)
9. CN. Đặng Trần Đức Minh (2024)
Danh sách cán bộ đã nghỉ hưu:
1. Cố PGS.TS. Nguyễn Văn Tuần (2008)
2. ThS. GVC. Nguyễn Thị Nga (2011)
3. PGS.TS. Nguyễn Hữu Khải (2012)
4. ThS. GVC. Đặng Quý Phượng (2013)
5. Cố PGS.TS Nguyễn Thanh Sơn (1983)
